Oczyszczalnia ścieków

Ścieki z gminy i miasta Ostrowa Wielkopolskiego zbierane są siecią kanalizacji rozdzielczej. Poprzez spływ grawitacyjny oraz liczne lokalne przepompownie ścieków ścieki trafiają do centralnej przepompowni ścieków zlokalizowanej przy ul. Gdańskiej w Ostrowie Wielkopolskim. Ścieki
z przepompowni tłoczone są dwoma rurociągami tłocznymi o średnicy 600mm do komory rozprężnej znajdującej się na terenie Oczyszczalni Ścieków w Rąbczynie.
 
Od dnia 17 września 2002r. na Oczyszczalnię Ścieków w Rąbczynie dopływają ścieki z gminy i miasta Ostrowa Wielkopolskiego. Oczyszczalnia została zaprojektowana na przyjęcie 26 000 m3 ścieków na dobę, w chwili obecnej do oczyszczalni trafia średnio około 13 000 m3 ścieków na dobę. Od listopada 2002r. na oczyszczalnię pompowane są ścieki z gminy Raszków w ilości obecnie około 350 m3 na dobę. Dodatkowo na oczyszczalnię trafiają ścieki dowożone z dotychczas nieskanalizowanych terenów.
 
W pierwszej kolejności ścieki trafiają do komory rozprężnej która stanowi początek mechanicznej części oczyszczalni. Po uspokojeniu przepływu w komorze rozprężnej ścieki grawitacyjnie przepływają do budynku kratowni. Jest to obiekt, w którym zamontowane są dwa sita bębnowe
o prześwicie 2mm, gdzie następuje oddzielenie od ścieków zanieczyszczeń stałych zwanych „skratkami”. Sita wyposażone są w układ płukania, odwadniania i prasowania skratek, co powoduje odzysk zanieczyszczeń organicznych wykorzystywanych w następnych procesach oczyszczania ścieków. Po sitach skratki trafiają do prasopłuczki skratek, gdzie są ponownie płukane, odwadniane i prasowane ale z dużo większą siłą. Taka obróbka skratek pozwala na odzyskanie z nich organiki, a gromadzone w pojemnikach skratki nie wymagają higienizacji. Na oczyszczalni powstaje w ciągu roku około 100 ton skratek.
 

Następnie z budynku kratowni  ścieki przepływają do dwóch piaskowników przedmuchiwanych wirowych. W obiektach tych następuje oddzielenie piasku i tłuszczy zawartych w ściekach. Zgromadzony piasek w formie pulpy piaskowej odpompowywany jest do separatora piasku umieszczonego a budynku kratowni. Piasek wypłukany z organiki i odwodniony w separatorze gromadzony jest na terenie oczyszczalni. Uzyskane parametry piasku pozwalają na jego wtórne wykorzystanie. Ilość odzyskiwanego piasku wynosi około 100 ton na rok. Tłuszcze, których flotacja wspomagana jest napowietrzaniem, zbierane są z powierzchni piaskowników wiadrami przelewowymi. Odprowadzane są do dalszego procesu unieszkodliwiania w fermenterze lub wydzielonych komorach fermentacyjnych zamkniętych.

 
Z piaskowników ścieki grawitacyjnie odpływają do dwóch osadników wstępnych OWS I i OWS II. W osadnikach wstępnych pod wpływem spokojnego, radialnego przepływu ścieków następuje wstępne oddzielenie ścieków od osadów łatwo opadających. Osady zgarniane z dna osadników wstępnych trafiają do fermentera i dalej do zagęszczacza osadów. Lekko sfermentowane osady w fermenterze i zagęszczaczu osadów wytwarzają lotne kwasy tłuszczowe LKT, które w istotny sposób wspomagają biologiczne oczyszczanie ścieków. Fermenter i zagęszczacz osadów są szczelnie zakryte, aby odory, które powstają w wyniku kwaśnej fermentacji nie były uciążliwe m. in. dla obsługi oczyszczalni ścieków jak i pobliskich mieszkańców. Odory te trafiają do biofiltra  wypełnionego korą. Zagęszczony grawitacyjnie osad wstępny pompowany jest do wydzielonych komór fermentacyjnych WKF I i WKF II, w których poddawany jest dalszej fermentacji beztlenowej. Zdekantowane w osadnikach wstępnych ścieki zbierane są przelewem pilastym i korytem odpływowym trafiają do reaktora biologicznego.
 
Reaktor biologiczny do którego trafiają ścieki stanowi część biologiczną oczyszczalni ścieków, jest on podzielony na dwa niezależne ciągi technologiczne RB I i RB II. Ruch i kierunek przepływu ścieków w reaktorze biologicznym wymuszają mieszadła śmigłowe oraz odpowiedni labirynt ścian kierujących. Ścieki w pierwszej kolejności trafiają do komory beztlenowej tzw. Komory defosfatacji, część ścieków trafia do komory predenitryfikacji. Kolejną komorą są komory niedotlenione denitryfikacji, tam następuje ich zmieszanie z osadem recyrkulowanym wewnętrznie. W komorach denitryfikacji zachodzą procesy redukcji związków azotowych na drodze uwalniania wolnego azotu do atmosfery. Kolejną wydzieloną częścią reaktora biologicznego są komory tlenowe nitryfikacji. Na dnie tych komór zamontowany jest ruszt napowietrzający dostarczający powietrze do biochemicznego procesu utleniania związków azotowych oraz związków węgla organicznego. Odpowiednie utrzymywanie stężenia tlenu w komorach nitryfikacji warunkuje prawidłowy rozwój i namnażanie mikroorganizmów czynnie uczestniczących w procesie oczyszczania ścieków.
 
Ruszt napowietrzający zamontowany w strefie nitryfikacji reaktora biologicznego zasilany jest ze stacji dmuchaw SD. W stacji zamontowanych jest pięć dmuchaw rootsa produkowanych przez ostrowską firmę Spomax S.A.. Praca tych dmuchaw oraz odpowiedni poziom tlenu w komorach regulowane są automatycznie.
 
Biologiczny osad czynny w reaktorze poprzez jego recyrkulacje zewnętrzną, oraz ciągłe odprowadzanie osadu nadmiernego utrzymywany jest w stałym stężeniu. Przyrastający w układzie osad jako nadmierny usuwany jest w procesie sedymentacji z osadnika wtórnego, do którego grawitacyjnie dopływają ścieki z reaktora biologicznego. Osad nadmierny po uprzednim zagęszczeniu pompowany jest do WKF-ów, gdzie wraz z osadem wstępnym podlega beztlenowej fermentacji.
 
Zdekantowane w osadnikach wtórnych ścieki, poprzez przelew pilasty i koryto odpływowe trafiają do trzeciego chemicznego stopnia oczyszczania ścieków. W tej części oczyszczalni może być prowadzony proces koagulacji i filtracji ścieków. Aktualnie nie ma konieczności prowadzenia chemicznego oczyszczania ścieków, więc przepływają one grawitacyjnie przez tą część oczyszczalni.
Z części chemicznej oczyszczalni ścieki trafiają do rowu CII i dalej do odbiornika tj. rzeki Ołobok.
 
Powstające w procesie osady wstępny oraz nadmierny trafiają do wydzielonych zamkniętych komór fermentacyjnych. W procesie fermentacji beztlenowej prowadzonej w temperaturze 38-42 °C następuje zmniejszenie masy osadów związane z produkcją biogazu. Wytwarzany i ujmowany biogaz gromadzony jest w zbiorniku. Dobowa produkcja biogazu wacha się w przedziale od 2000 do 2500 m3/dobę.
Od lutego 2011 r. działa na terenie oczyszczalni instalacja elektrociepłowni zasilanej biogazem, wyposażona w dwa agregaty kogeneracyjne o mocy elektrycznej 192 kW i mocy cieplnej 214 kW każdy. Pozwala to na pokrycie około 65% zapotrzebowania na energię elektryczną i 100% zapotrzebowania na energię cieplną oczyszczalni ścieków.
 
Osady przefermentowane w WKF-ach są mechanicznie odwadniane na prasie taśmowej i składowane na magazynie osadów do czasu odbioru przez firmę zewnętrzną. W skali roku na oczyszczalni powstaje około 9 500 tyś ton osadów o zawartości około 15% suchej masy.
 
Cały podstawowy proces oczyszczania przebiega w dwóch niezależnych, bliźniaczych ciągach technologicznych. System taki daje możliwość nieprzerwanej pracy oczyszczalni nawet podczas prac konserwacyjnych.
 
Na każdym etapie oczyszczania ścieki poddawane są analizie laboratoryjnej. Najnowszy, najwyższej klasy sprzęt pomiarowy czuwa nad prawidłowym przebiegiem procesu i w zależności od składu fizyko-chemicznego ścieków na bieżąco koryguję parametry pracy urządzeń. Tablica synoptyczna umieszczona w dyspozytorni graficznie obrazuje cały proces oczyszczania. Z dyspozytorni można kontrolować stan wszystkich urządzeń i w razie potrzeby uruchomić lub odłączyć poszczególne elementy systemu.
 
Oczyszczalnia Ścieków w Rąbczynie jest inwestycją proekologiczną. Urządzenia, zastosowana technologia oraz prawidłowa eksploatacja oczyszczalni nie szkodzą środowisku naturalnemu.

 

galeria zdjęć